سوره زخرف

از دانشنامه‌ی اسلامی
<<شوری زخرف دخان>>
شماره:۴۳
جزء :۲۵
محل نزول:مکه
ترتيب نزول :۶۳
تعداد آیه :۸۹
متن و ترجمه سوره

فهرست سوره‌های قرآن

«سوره زخرف» چهل و سومین سوره از قرآن کریم است و دارای ۸۹ آیه می باشد.

نزول سوره

«سوره زخرف» تمام آیاتش در مکه نازل شده است، امّا از مقاتل نقل شده است که یک آیه از این سوره مکی نیست و در بیت المقدس نازل شده و آن آیه این است: «وَ سْئَلْ مَنْ أَرْسَلْنا...» (آیه ۴۵).

این سوره در ترتیب مصحف، چهل و سومین سوره و در ترتیب نزول، شصت و سومین سوره قرآن کریم است که پیش از آن سوره شوری و پس از آن سوره دخان نازل شده است.

تعداد آیات

بنظر اهل شام این سوره هشتاد و هشت آیه دارد و به نظر بقیه هشتاد و نه آیه. اختلاف در دو آیه «حم» کوفى و «...هُوَ مَهِینٌ...» (آیه ۵۲) حجازى بصرى است.

محتوا و هدف سوره

این سوره به طورى که آغاز و انجام آن و نیز مطالبى که بین این آغاز و انجام فاصله شده شهادت مى‌دهد، در مقام انذار و هشدار دادن بشر است، مگر شش آیه آن که از جمله «إِلَّا الْمُتَّقِینَ» یا «عِبادِ لا خَوْفٌ عَلَیکمُ الْیوْمَ.» آغاز مى‌شود، که این شش آیه استطرادى (و از باب حرف حرف مى‌آورد) در وسط آیات سوره قرار گرفته.

در این سوره این معنا را خاطر نشان مى‌سازد که سنت الهى بر این جریان یافته که انبیاء و رسولانى برگزیند، و کتاب و ذکرى بر آنان نازل کند، و هیچگاه اسراف و افراط مردم در قول و فعلشان او را از این کار باز نمى‌دارد، بلکه همواره رسولان و انبیایى فرستاده، و استهزاء کنندگان و تکذیب کنندگان ایشان را هلاک نموده، و سپس به سوى آتشى جاودانه سوق داده است.

در این بیان نخست مساله ارسال رسل را به طور اجمال ذکر مى‌کند، و سپس از بین آنان ابراهیم و سپس موسى و آن گاه عیسى (ع) را نام مى‌برد، و مطالبى از اسراف کفار نقل نموده، از آن جمله یکى از مهمترین گفتار آنان را که مى‌گفتند خداى سبحان فرزند گرفته، و ملائکه دختران او هستند ذکر مى‌کند. و این بدان جهت است که نسبت به خصوص این عقیده و رد آن عنایت داشته، و به همین جهت آن را مکرر نقل مى‌کند و جواب مى‌گوید، و گویندگان آن را به عذاب تهدید مى‌کند. در این سوره حقایق متفرق دیگرى نیز هست.

فضیلت سوره

ابى بن کعب از رسول خدا صلی الله عله و آله نقل می کند که فرمودند: هر کس سوره «زخرف» را بخواند، جزء کسانى خواهد بود که روز قیامت به آنان گفته مى‌شود: "اى بندگان من امروز باکى نداشته و اندوهى بخود راه ندهید" (زخرف، ۶۸) و بدون حساب وارد بهشت شوید.

و از ابوبصیر نقل شده است که امام صادق علیه السلام فرمودند: «هر کس سوره حم (زخرف) را بسیار بخواند، خداوند بدن او را در قبر از آزار حشرات زمین و ساکنان قبور حفظ کند، تا روز قیامت که زیر نظر لطف الهى و بفرمان خدا همین سوره او را وارد بهشت می کند».

پانویس

  1. ترجمه المیزان، ج‌۱۸، ص: ۱۲۲.
  2. نور الثقلین جلد ۴ صفحه ۵۹۱ به نقل از ثواب الاعمال.

منابع

  • فضل بن حسن طبرسی، ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج‌۲۲، ص۱۷۷.
  • محمد حسین طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج‌۱۸، ص۱۲۲، قم ۱۳۷۴.
  • ترتیب نزول سوره ها، در همین دانشنامه.

پیوست

سوره زخرف/متن و ترجمه

سوره قبلی:

۴۲.الشورى

۴۳.الزخرف سوره بعدی:

۴۴.الدخان

۱.سوره فاتحه ۲.سوره بقره ۳.سوره آل عمران ۴.سوره نساء ۵.سوره مائده ۶.سوره انعام ۷.سوره اعراف ۸.سوره انفال ۹.سوره توبه ۱۰.سوره یونس ۱۱.سوره هود ۱۲.سوره یوسف ۱۳.سوره رعد ۱۴.سوره ابراهیم ۱۵.سوره حجر ۱۶.سوره نحل ۱۷.سوره اسراء ۱۸.سوره کهف ۱۹.سوره مریم ۲۰.سوره طه ۲۱.سوره انبیاء ۲۲.سوره حج ۲۳.سوره مومنون ۲۴.سوره نور ۲۵.سوره فرقان ۲۶.سوره شعراء ۲۷.سوره نمل ۲۸.سوره قصص ۲۹.سوره عنکبوت ۳۰.سوره روم ۳۱.سوره لقمان ۳۲.سوره سجده ۳۳.سوره احزاب ۳۴.سوره سبأ ۳۵.سوره فاطر ۳۶.سوره یس ۳۷.سوره صافات ۳۸.سوره ص ۳۹.سوره زمر ۴۰.سوره غافر ۴۱.سوره فصلت ۴۲.سوره شوری ۴۳.سوره زخرف ۴۴.سوره دخان ۴۵.سوره جاثیه ۴۶.سوره احقاف ۴۷.سوره محمد ۴۸.سوره فتح ۴۹.سوره حجرات ۵۰.سوره ق ۵۱.سوره ذاریات ۵۲.سوره طور ۵۳.سوره نجم ۵۴.سوره قمر ۵۵.سوره الرحمن ۵۶.سوره واقعه ۵۷.سوره حدید ۵۸.سوره مجادله ۵۹.سوره حشر ۶۰.سوره ممتحنه ۶۱.سوره صف ۶۲.سوره جمعه ۶۳.سوره منافقون ۶۴.سوره تغابن ۶۵.سوره طلاق ۶۶.سوره تحریم ۶۷.سوره ملک ۶۸.سوره قلم ۶۹.سوره الحاقه ۷۰.سوره معارج ۷۱.سوره نوح ۷۲.سوره جن ۷۳.سوره مزمل ۷۴.سوره مدثر ۷۵.سوره قیامه ۷۶.سوره انسان ۷۷.سوره مرسلات ۷۸.سوره نبأ ۷۹.سوره نازعات ۸۰.سوره عبس ۸۱.سوره تکویر ۸۲.سوره انفطار ۸۳.سوره مطففین ۸۴.سوره انشقاق ۸۵.سوره بروج ۸۶.سوره طارق ۸۷.سوره اعلی ۸۸.سوره غاشیه ۸۹.سوره فجر ۹۰.سوره بلد ۹۱.سوره شمس ۹۲.سوره لیل ۹۳.سوره ضحی ۹۴.سوره انشراح ۹۵.سوره تین ۹۶.سوره علق ۹۷.سوره قدر ۹۸.سوره بینه ۹۹.سوره زلزال ۱۰۰.سوره عادیات ۱۰۱.سوره قارعه ۱۰۲.سوره تکاثر ۱۰۳.سوره عصر ۱۰۴.سوره همزه ۱۰۵.سوره فیل ۱۰۶.سوره قریش ۱۰۷.سوره ماعون ۱۰۸.سوره کوثر ۱۰۹.سوره کافرون ۱۱۰.سوره نصر ۱۱۱.سوره مسد ۱۱۲.سوره اخلاص ۱۱۳.سوره فلق ۱۱۴.سوره ناس

قرآن
متن و ترجمه قرآن
اوصاف قرآن (اسامی و صفات قرآن، اعجاز قرآن، عدم تحریف در قرآن)
اجزاء قرآن آیه، سوره، جزء، حزب، حروف مقطعه
ترجمه و تفسیر قرآن تاریخ تفسیر، روشهای تفسیری قرآن، سیاق آیات، اسرائیلیات، تاویل، فهرست تفاسیر شیعه، فهرست تفاسیر اهل سنت، ترجمه های قرآن
علوم قرآنی تاریخ قرآن: نزول قرآن، جمع قرآن، شان نزول، کاتبان وحی، قراء سبعه
دلالت الفاظ قرآن: عام و خاص، مجمل و مبین، مطلق و مقید، محکم و متشابه، مفهوم و منطوق، نص و ظاهر، ناسخ و منسوخ
تلاوت قرآن تجوید، آداب قرائت قرآن، تدبر در قرآن
رده ها: سوره های قرآن * آیات قرآن * واژگان قرآنی * شخصیت های قرآنی * قصه های قرآنی * علوم قرآنی * معارف قرآن